Aktualności

Projekty otwarte i zamknięte

Chcąc określić potencjał przedsiębiorstwa informatycznego, bierze się pod uwagę różne kryteria: kapitał, ilość pracowników, generowane obroty etc.  Spróbujmy zastosować bardziej ogólne kryterium: zdolność do podejmowania złożonych zadań. O tej zdolności decydują nie nie tylko wymienione wcześniej czynniki, ale również (albo nawet przede wszystkim) wypracowane standardy i praktyki, wiedza, sprawność w praktycznym użyciu różnych technologii i systemów, etc...

 

Te kluczowe dla przedsiębiorstwa „sprawności” są zdobywane w trakcie realizacji różnych projektów. Przyjrzyjmy się z tego punktu widzenia zagadnieniu szeroko rozumianej otwartości tych projektów. Jeśli projekt jest w pełni realizowany siłami przedsiębiorstwa – można uznać go za w pełni zamknięty. Na drugim biegunie są projekty otwarte na zasadach „open source”. Jeśli projekty zamknięte prowadzą do powstania unikalnych, dobrej jakości produktów – stanowią one o przewadze
konkurencyjnej realizującego je przedsiębiorstwa. Dlatego - pomimo całej wrzawy wokół „open source” - raczej nie należy się spodziewać zupełnego zaniku projektów zamknietych. Nie zmienia to faktu, że otwartość ma wiele istotnych zalet:

1. Obniżenie ryzyka.

Złożone systemy wymagają dużych inwestycji. Jeśli są one realizowane przez większą ilość podmiotów – ryzyko rozkłada się na nie. Z kolei obniżenie  skali zaangażowania w dany projekt może pozwolić na zaangażowanie w inne projekty (większa elastyczność, dywersyfikacja ryzyka).


2. Efekt synergii.
Możliwość uczestniczenia w przedsięwzięciach wykraczających poza możliwości poszczególnych uczestników. Także łatwiejszy dostęp do technologii i wiedzy rozproszonej wśród uczestników przedsięwzięcia.


3. Większa trwałość.
Jeśli przedsiębiorstwo realizujące dany projekt ulega perturbacjom – przenosi się to bezpośrednio na rozwój projektu, który w skrajnych przypadkach może zostać zahamowany. Podobnie jest z dostępnością serwisu. Projekt otwarty zostaje niejako „wyniesiony” na zewnątrz. W przypadku pełnej
otwartości (open source) nawet porzucenie go przez aktualnych deweloperów nie przesądza o jego śmierci.

Otwarte projekty, a struktura organizacyjna przedsiębiorstwa


    Projekty otwarte są szczególnie atrakcyjne dla małych i średnich przedsiębiorstw. Potrzebne do realizacji projektu siły można zaangażować w sposób inny niż poprzez zatrudnianie pracowników. Pojawia się w związku z tym problem rozliczeń (o tym dalej). Może on być rozwiązany poprzez udziały w sprzedaży końcowego produktu. Stwarza to bardzo dobry system motywacji.

Zaangażowanie w rozwój projektów otwartych daje przedsiębiorstwu możliwość szybkiego rozwoju bez ponoszenia dużych kosztów i z zachowaniem prostej struktury organizacyjnej.

Problem rozliczeń
    Najprostsza sytuacja występuje w przypadku projektów „open source”. Wszyscy uczestnicy projektu tworzą produkt, który dopiero stwarza możliwości biznesowe. Można to porównać - przez analogię - do kupców, którzy razem budują plac targowy.  Niewiele zmienia w tej sytuacji pojawienie się sponsorów, którzy finansują prace z uwagi na to iż wysoko oceniają własne możliwości wykorzystania końcowego efektu (vide Google i projekt Android).
    W przypadku, gdy projekt nie jest w pełni otwarty – zachodzi konieczność ustalenia zasad rozliczeń. Najprostszą jest udział procentowy w sprzedaży gotowego produktu. Możliwe są jednak inne – bardziej finezyjne rozwiązania.